Anasayfa » Tarih » Osmanlı Devleti Duraklama Dönemi – XVII. YY
osmanli-duraklama-donemi
Osmanlı Devleti Duraklama Dönemi

Osmanlı Devleti Duraklama Dönemi – XVII. YY

Sokullu Mehmet Paşa’nın ölümü ile Karlofça Antlaşması (1699) arasındaki dönemdir.Osmanlı Devleti’nde duraklama döneminin nedenlerini iç ve dış nedenler olarak ikiye ayırabiliriz.

İç Nedenler

  • Yönetim alanında bozulmalar
    • Ekber ve Erşet sisteminin getirilmesi ve Sancak sitemine son verilmesi ile deneyimsiz ve yeteneksiz padişahların tahta çıkması
    • Kadınların devlet yönetimine karışması
    • Rüşvet ve iltimasın artması
  • Ekonomide bozulma
    • Tımar sisteminin bozulması
    • Uzun süren ve sonuçsuz kalan savaşlar nedeniyle gelir kaynakları azaldı.
    • Orduda bozulma
    • Devşirme sisteminin bozulması
    • Yeniçerilerin “Devlet ocak içindir anlayışını”  benimsemesi
  • Eğitim sisteminin bozulması
    • Osmanlı Devleti XXII. YY’da Avrupa’da ki bilimsel gelişmeleri takip edememiştir.
    • Beşik ulemalığı
  • Toplumsal alanda bozulma
    • İltizam sisteminin Anadolu ve Rumeli’de uygulanması sonucu tımar sistemi bozulmuş bu durum başta başkent olmak üzere büyük şehirlere göçü arttırmış , şehirlerdeki nüfusun yoğunlaşması  ülkede sosyo ekonomik sorunların çıkmasına sebep olmuştur.

Dış Nedenler

  • Coğrafi Keşifler
  • Devletin doğal sınırlara ulaşması
  • Avrupa’nın rönesans ve reform hareketleri ile teknik açıdan ilerlemesi

XXII. yy İsyanları

Merkez (İstanbul) İsyanları Celali (Anadolu) İsyanları Eyalet İsyanları
  • Kapıkulu askerleri tarafından çıkarılmıştır.
  • Devşirme sisteminin bozulması
  • Devlet ocak içindir anlayışının yaygınlaşaması
  • Ayarı düşük akçe (tağşiş)
  • Maaşların geç ödenmesi
  • Yeniçerilerin Kışkırtılması
  • Tımar sisteminin bozulması
  • Üretim azaldı,Vergiler arttı
  • Asayiş ve güvenlik azaldı,eşkiyalık arttı
  • Uzak eyaletlerde meydana gelen isyanlardır.
  • Kişisel ikbal için meydana gelmiştir.
II. Osman yeniçeri ocağını kaldırmak istediği için öldürülmüştür.IV. Mehmet zamanında ekonominin bozulmasından sorumlu tutulan 36 devlet adamı asılarak idam edilmiştir. (Vakayı Vakvakiye) Bozoklu Celal , Kalenderoğlu , Canbolatoğlu , Gürcü Nebi , Deli Hasan Cezayir ,Yemen,Eflak,Boğdan ,Erdel,Bağdat , Bosna

Bu dönemde meydana gelen isyanlar rejime karşı olmayıp yönetime , yöneticilere ve kişilere karşıdır. Milliyetçilik etkisi yoktur.

XVII. yy Islahat Hareketleri

Devlet düzenindeki aksaklıkları gidermek ve devleti eski gücüne kavuşturmak için II. Osman ,IV. Murat ve IV. Mehmet gibi padişahlar ve Tarhuncu Ahmet Paşa ve Köprülü Mehmet Paşa gibi sadrazamlar önemli düzenlemeler yapmıştır.

II. Osman (Genç Osman)

  • Saray dışından evlenmiştir.
  • Devletin ilk ıslahatçı padişahı olarak bilinir.
  • Şeyhülislamın yetkisini kısıtladı.
  • Başkenti Anadolu’ya taşımayı düşündü.
  • Yeniçeri ocağını kaldırmak istediği için öldürüldü.

IV. Murat

  • Saray kadınlarını yönetimden uzaklaştırdı.
  • İstanbul’da asayiş ve güvenliği sağladı.
  • Bağdat’ı geri aldı.
  • Koçi Bey ve Katip Çelebi rapor hazırlamışlardır.
  • Kahvehaneler kapatılmış ,içki ve tütün yasağı getirilmiştir.

IV. Mehmet

  • Kanuni’den sonra en uzun süre tahtta kalan ikinci padişahtır.
  • Tarhuncu Ahmet Paşa bu dönemde sadrazamlığa getirildi. İlk denk bütçe yapıldı. Saray masraflarını kıstı.
  • Köprülü Mehmet Paşa koşullu olarak sadrazamlığa gelen ilk sadrazamdır.

I. Ahmet

  • Ekber ve Erşed sistemini getirdi.
  • Sancağa çıkmayı kaldırarak kafes usulünü getirdi.
  • Dönemin sadrazamı Kuyucu Murat Paşa Celali isyanlarını baskı ve şiddet yoluyla bastırmıştır.

Osmanlı Devleti’nde sancaktan tahta çıkan son padişah ‘III. Mehmet‘tir. III. Mehmet Sancak Sisitemini kaldırarak yerine Kafes Usulünü getirdi.Kafesten tahta çıkan ilk padişah ‘I. Ahmet‘ tir.

XVII. yy Yenileşme Hareketlerinin Özellikleri

  • Sorunlara nedenleri araştırılmadan çözüm arandığı için kalıcı çözümler bulunamamıştır.
  • Kişilere bağlı kalmıştır.
  • Devamlılığı olmadığı için sonuca ulaşılamamıştır.
  • Islahatlar daha çok askeri ve mali alanda yoğunlaşmıştır.
  • Baskı ve şiddet yolu ile devlet otoritesi sağlanmaya çalışıldığı için halk tarafından benimsenmesi zorlaşmıştır.
  • Islahatlara yeniçeriler,devlet adamları,saray kadınları ve ulema engel olmaya çalışmıştır.
  • Avrupa etkisi yoktur.Avrupa’da ki gelişmeler örnek alınmamıştır.

XVII. Yüzyılda Yaşana Siyasi Gelişmeler

III. Mehmet komutasındaki Osmanlı ordusu Avusturya’ya karşı 1596’da Haçova Meydan Muharebesini kazanmış zaferden sonra Avusturya’nın isteği ile ‘Zitvatorok Antlaşması’ (1606) imzalanmıştır. Antlşama ile Avusturya arşıdükü Osmanlı padişahına eşit sayılacak ve kendisine cesar (imparator) denecek hükmü yer almıştır.Bu madde Osmanlı’nın Avusturya’ya karşı güç kaybettiğini gösterir.

XVII. yy’da I. Ahmet ,II Osman ve IV. Murat dönemlerinde İran ile mücadeleler olmuştur.1603-1612 yılları arasındaki savaşlar Nasuh Paşa Antlaşması (1612) ile ,1614 – 1618 yılları arasındaki savaşlar  Serav Antlaşması (1618) ile 1635 – 1639 yılları arasındaki savaşlar ise Kasrışirin Antlaşması (1639) ile sona ermiştir.

IV. Murat İran üzerine biri 1635 diğeri ise 1638’de olmak üzere iki sefer düzenlemiş ve yapılan seferler sonunda Revan ve Bağdat alınmıştır.İ ran’ın isteği üzerine 1639’da “Kasrışirin Antlaşması” imzalanmıştır.Anlaşma ile bugünkü İran sınırımız çizilmiştir.

1664 yılında Köprülü Fazıl Ahmet Paşa’nın sadrazamlığı dönemimde Avusturya’ mağlup edilmiş ve Vasvar Antlaşması imzalanmıştır.

IV. Mehmet döneminde Lehistan üzerine sefere çıkılmış sefer sonunda 1672’de Bucaş Antlaşması imzalanmıştır.Antlaşma ile Osmanlı Devleti batıdaki en geniş sınırlarına ulaşmıştır.

1683 yılında Viyana, Merzifonlu Kara Mustafa Paşa komutasında ikinci kez kuşatılmış ancak başarısız olunmuştur.Bu başarısızlık üzerine Avrupalı devletlerle 6 yıl boyunca savaşlar yapılmış ve Osmanlı Devleti bu savaşları kaybetmiştir.Savaşlar sonunda İngiltere ve Hollanda elçilerinin aracılığıyla yapılan görüşmeler sonunda Osmanlı ile Avusturya, Venedik ile Lehistan arasında Karlofça Antlaşması imzalanmıştır.Antlaşma ile Osmanlı Devleti ilk kez büyük çapta toprak kaybetmiş ve Avrupa karşısında savunmaya çekilmiştir.

Karlofça Antlaşması’nda Rusya’nın imzası olmadığı için 1700 yılında Rusya ile İstanbul Antlaşması imzalanmıştır.

Yukarıdaki görselleri orijinal boyutu ile kaydetmek için aşağıdaki bağlantılara tıklayabilirsiniz.

  Osmanlı Duraklama Dönemi Genel Özellikler ( 160 kez indirildi)

  Osmanlı Duraklama Dönemi Islahatları Genel Özellikler ( 192 kez indirildi)

5/5 (2)

Değerlendirme

Paylaşmak Güzeldir :)
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

Hakkında Kpss Özetleri

Herşey Kpss'ye hazırlanırken neden bu çalışmalarımı kalıcı hale getirip başkalarının da faydalanmasını sağlamıyorum diye düşünmemle başladı. Ondan sonra tutabilene aşk olsun. Yazdıkça yazdım. İlerleyen zamanlarda sizlere daha geniş bir içerik sunmaya çalışacağım.Umarım faydalı olur. Hepinize çalışmalarınızda başarılar.

Yorumsuz Geçme :)

İlk Yorum Hakkı Senin!

Bildir
avatar
wpDiscuz
x

Buna da çalış mutlaka..

soguk-savas-donemi-featured-image

Soğuk Savaş Dönemi (1945-1960)

Dünya Savaşından sonra başlayan ve aktif olarak 1960’lara kadar süren döneme “Soğuk Savaş Dönemi” denir. Paylaşmak Güzeldir :)