Anasayfa » Coğrafya » Türkiye’de İklim Tipleri
turkiyede-iklim-cesitleri
Türkiye İklim Haritası

Türkiye’de İklim Tipleri

Türkiye, iklim kuşaklarından ılıman kuşak ile subtropikal kuşak arasında yer alır. Türkiye’nin coğrafik konumu ve yeryüzünün aldığı şekiller neticesinde ikliminin, farklı özellikte iklim tiplerinin doğmasına yol açmıştır.
Türkiye iklimine şunlar etki eder ;

Matematiksel Konum

  • KYK de olmamız

    • Kuzeyden esen rüzgarın soğuk , güneyden esenlerin sıcak olması
    • Temmuz – Ağustosun , Aralık- Ocaktan sıcak olması
    • Kuzey illerimize doğru sıcaklığın azalması
    • Akdenizde kıyı turizminin Karadenizden gelişmiş olması
    • Işınların dik düşmemesi , her zaman güney illerimizin açısının büyük olması,tutulmanın kuzey illerimizde fazla olması
    • Aydınlanma süre farkının kuzeye doğru artması
  • Orta Kuşakta olmamız

    • Dört mevsim yaşanır.
    • Batı rüzgarları kuşağında yer alırız.
    • Akdeniz iklimi görülür.
    • Zaytin ,maki ,turunçgil yetişir.
    • Cephe yağışları görülür.
    • Yerleşmelerin şekli,yapı türü,çatısı,pencere ve kapı girişleri ile yapı malzemeleri çeşitleinir.
    • Dağların güney yamacı kuzeyinden sıcaktır.
  • Dönence dışında olmamız

    • Işınlar asla dik gelmez.Gölge boyu 0 olmaz ve yönü hep Kuzeyi gösterir.
    • Dağlarımızın güneyi hep bakıdır.
    • Gece gündüz zaman farkı belirgindir.

Özel Konum

  • Yer Şekillerinin etkisi

    • Kısa mesafede ve aynı anda iklimin değişmesi
    • Yamaç yağışları görülür.
    • En çok yağışın Karadenize düşmesi (Dağlar denize yakın)
    • En az yağışın Tuz gölü ve çevresine düşmesi (Etrafı dağ)
    • İklimi en çeşitli bölge Marmaradır.
    • İklim çeşitliliği en az olan bölge Doğu Anadolu Bölge’sidir.

Orta Karadeniz’de Canik Dağları denizden uzak oldukları için;

  • Yağış azalır.Yaz kuraklığı belirginleşir.
  • Fiziksel çözülme artar.
  • Heyelan azalır. Erezyon artar.
  • Bitki cılızlaşır. Koyun beslenir.
  • Tütün ve pamuk yetişir.Ulaşım kolaylaşır.
  • Liman hinterlandı büyür.
  • Nüfus yoğunluğu artar.

Ege’de Menteşe Dağlarından dolayı ;

  • Yağış artar.Yamaç yağışı görülür.
  • Kimyasal çözülme artar.
  • Ormanlar genişler,Arıcılık yapılır.
  • Ulaşım zorlaşır,Nüfus seyrekleşir.

Doğu Anadolu’da Hakkari çevresinde ;

  • Yağış artar,Bitki gürleşir.
  • Ulaşım zorlaşır.
  • Tarım alanı daralır.Nüfus azalır.
Bir yerin deniz seviyesindeymiş gibi düşünülerek hesaplanan sıcaklığına indirgenmiş sıcaklık denir.İndirgenmiş sıcaklık hesaplanırken yükseklik 200 e bölünür ve gerçek sıcaklığa eklenir.

Karadeniz İklimi

Özellikleri

karadeniz-iklimi-haritasi

Karadeniz İklimi Haritası

  • Yaz mevsimi serin ve yağışlıdır ,Kış mevsimi ılık ve yağışlıdır.
  • En fazla yağış sonbahar mevsiminde ,En az yağış İlkbahar mevsiminde düşer.
  • Türkiye’de sıcaklık farklarının en az olduğu iklimdir.
  • Türkiye’de bulutlu gün sayısının en fazla olduğu iklimdir.
  • Türkiye’de bağıl nem oranının en yüksek olduğu iklimdir.
  • Türkiye’de güneş enerjisinden yararlanma potansiyelinin en az olduğu iklimdir.
  • Nem oranı yüksektir.
  • Kurak mevsim yoktur.
  • Yağış rejimi düzenlidir.

Bitki Örtüsü

  • Genel bitki örtüsü ormandır.
  • Türkiye’de ormanın en fazla olduğu iklim tipidir.
  • Deniz seviyesinden yükseklere doğru sıcaklık ve nem azaldığından orman örtüsü değişir.
  • Türkiye’de ormanların deniz seviyesinden başladığı tek iklimdir.

Toprak Yapısı

Doğu Karadeniz kıyılarında  Laterit , Batı Karadeniz de Podzol , Orman örtüsü altında Kahverengi Orman toprağıdır.

Akdeniz İklimi

Özellikleri

akdeniz-iklimi-haritasi

Akdeniz İklimi Haritası

  • Kış mevsimi ılık ve yağışlı ,Yaz mevsimi sıcak ve kuraktır.
  • En fazla yağış kış mevsiminde  , En az yağış yaz  mevsiminde düşer.
  • Kış sıcaklıkları 0oC altına düşmez.
  • Donlu ve karlı gün sayısı azdır.
  • Sıcaklık farkalrı azdır.
  • Yağışlar daha çok yağmur şeklindedir.
  • Kış mevsiminde cephe yağışları etkilidir.
  • Kurak mevsim yaz mevsimidir.
  • Yağış rejimi düzensizdir.

Bitki Örtüsü

Kızılçam Ormanları, Maki (zeytin,zakkum,mersin,defne,keçiboynuzu vb). Makiler enleme bağlı olarak Akdeniz kıyılarında yaklaşık 1000 mt. ye kadar , Ege kıyılarında 600-700 mt.ye  kadar, Güney Marmara kıyılarında 200-300 mt.ye kadar etkilidir.

Toprak Yapısı

Kalkerli arazi üzerinde Terra Rossa (kırmızı toprak)

Karasal İklim

Özellikleri

karasal-iklim-haritasi

Karasal İklim Haritası

  • Yaz mevsimi sıcak ve kurak , Kış mevsimi soğuk ve kar yağışlıdır.
  • En fazla yağış ilkbahar mevsiminde , En az yağış yaz mevsiminde düşer.
  • Karlı ve donlu gün sayısı fazladır.
  • Sıcaklık farkları fazladır.
  • İlkbaharda konveksiyonel yağışlar etkilidir.(Kırkikindi)

Bitki Örtüsü

  • Genel bitki örtüsü Bozkır (step)dır.
  • Daha çok antropojen bozkırlara rastlanır. (Ormanların insanlar tarafından tahrip edilmesi)
  • Türkiye’de orman örtüsünün en az olduğu iklimdir.
  • Bozkırlar küçükbaş hayvancılığın yaygın olmasını sağlamıştır.

Toprak Yapısı

Bölgede kahverengi ve kestane rengi bozkır toprakları vardır.

Sert Karasal İklim

Özellikleri

  • Yaz mevsimi serin ve yağışlı ,Kış mevsimi soğuk ve kuraktır.
  • En fazla yağış yaz mevsiminde ,En az yağış kış mevsiminde düşer.
  • Türkiye’de karlı ve donlu gün sayısı en fazla olduğu iklimdir.Yıllık sıcaklık farkları çok fazladır.
  • Yaz mevsiminde görülen yağışlar konveksiyonel yağışlardır.
  • Yağış rejimi düzensizdir.
  • Kurak mevsim kış mevsimidir.

Bitki Örtüsü

Alpin Çayırları. Yaz yağışları sonucunda oluşan gür çayırlar büyükbaş hayvancılığın yaygınlaşmasını sağlamıştır.

Toprak Yapısı

Çernozyum (Kara toprak) . En verimli toprak çeşididir.

İklimin en önemli sonucu bitki örtüsüdür.Bitki örtüsüne bakılarak bir yerin iklimi kesinlikle öğrenilebilir.
İklimi en çeşitli olan bölge Marmara Bölgesi’dir.Bunun sebebi yer şekilleridir.Dolayısıyla Marmara bitki örtüsü,tarım ürünü,hayvancılık,yağış rejimi ve mesken çeşitliliği en fazla olan bölgemizdir.
Çok kısa mesafede eiklim çeşitliliği Doğu Karadeniz,Batı Karadeniz ve Batı Toroslarda görülür.Bunun sebebi eğimin birden artmasıdır. Örnek ; Rize – Gümüşhane ,Antalya ile Burdur

Türkiye iklimi ile ilgili olarak ;

  • Türkiye’de iklim çeşitliliğine yol açan en önemli faktör yer şekilleridir.
  • Türkiye’de bitki örtüsünün çeşitli olması iklim farklılığının kanıtıdır.
  • Savan, Tundra iklim bitki örtüleri Türkiye’de görülmez. Sebebi matematik konumdur.
  • Yükseltinin fazla olduğu yerde gerçek ve indirgenmiş sıcaklık farkı fazladır.
  • Yükselti,enlem,denizellik-karasallık,bakı sıcaklık dağılışını etkileyen faktörlerdir.
  • Türkiye’nin kıyılarında kış sıcaklık ortalamaları ,ç kesimlerden yüksektir.Sebebi Nemliliktir.
  • Özellikle Rize çevresinde etkili olan fön rüzgarlarının oluşumu yer şekillerine bağlıdır.
  • Akdeniz’de Asor yüksek basıncı neden ile yaz ayları kuraktır.
  • Yıllık sıcaklık farkı Doğu Anadolu ve Güney Doğu Anadolu’da fazladır.
  • Yaz sıcaklık ortalamaları en yüksek Güney Doğu Anadolu Bölgesinde,kış sıcaklık ortalamaları en yüksek Akdeniz Bölgesindedir.
  • Yıl boyunca bağıl nem en yüksek Karadeniz Bölgesi’ndedir.
  • Türkiye’de en az yağış alan yer İç Anadolu Bölgesidir.
  • Buharlaşmanın en şiddetli olduğu yer Güney Doğu Anadoludur.
  • Türkiye’de yaz aylarının kurak geçmediği yer Doğu Karadeniz ve Erzurum Kars’tır.
  • Türkiye’de en geniş alanda karasal iklim görülür.
  • Yağış için en temel şart soğumadır.
  • Yüksek yerler alçak sahalardan fazla yağış alır.
  • Kıyı bölgeleri arasında en az yağışı Marmara Bölgesi alır.Nedeni yükseltinin az olmasıdır.
  • Kıyı ile iç kesimleri arasında iklim farklılığının en belirgin olan bölgeler Karadeniz ve Akdenizdir.Yer şekilleri bunun başlıca nedenidir.

 

5/5 (1)

Değerlendirme

Paylaşmak Güzeldir :)
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

Hakkında Kpss Özetleri

Herşey Kpss'ye hazırlanırken neden bu çalışmalarımı kalıcı hale getirip başkalarının da faydalanmasını sağlamıyorum diye düşünmemle başladı. Ondan sonra tutabilene aşk olsun. Yazdıkça yazdım. İlerleyen zamanlarda sizlere daha geniş bir içerik sunmaya çalışacağım.Umarım faydalı olur. Hepinize çalışmalarınızda başarılar.

Yorumsuz Geçme :)

2 Yorum - "Türkiye’de İklim Tipleri"

Bildir
avatar
Semra
Ziyaretçi
Semra

Teşekkür ederim kullanabilirsem yarayacagindan şüpem yok ama ygs için

wpDiscuz
x

Buna da çalış mutlaka..

Türkiye’de Tarım

Ülkemizde tarımsal faaliyetler ekonomi içinde önemli bir pay oluşturur. Paylaşmak Güzeldir :)