Anasayfa » Türkçe » Yazım Kuralları (İmla)
kpss-yazim-kurallari-imla
Yazım (İmla) Kuralları

Yazım Kuralları (İmla)

Bu dersimizde ÖSYM’nin yaptığı sınavlarda sıklıkla sorduğu ve yanlış yapma oranı yüksek olan yazım kurallarını inceleyeceğiz.
Yazım kuralları dersimizi aşağıda belirtilen başlıklar dahilinde işleyeceğiz.

  • Büyük Harflerin Yazımı
  • Birleşik Kelimelerin Yazımı
  • Yön Adların Yazımı
  • Gün ve Ay Adlarının Yazımı
  • Sayıların Yazımı
  • “Mi” nin Yazımı
  • “De” nin Yazımı
  • “Ki” nin Yazımı

Büyük Harflerin Yazımı

Büyük Harflerin Yazımı

  • Cümle başları büyük harfle başlar. Cümle içinde, tırnak içine alınan cümleler de büyük harfle başlar.
    Hocasıona her zaman “Sen büyük bir alim olacaksın.” derdi.
  • Nokta, iki nokta, ünlem ve soru işaretlerinden sonra gelen cümlelerin ilk sözcüğü büyük harfle başlar.
    Acaba, milli lisanımız bunlardan hangisi olacaktır? Bu suale cevap vermeden, lisanımızı başka
    lisanlarla mukayese edelim: Başka lisanlar, milletlerin başkentlerine ait lisanlardır…
    İki noktadan sonra cümle niteliği olmayan örnekler sıralanırsa bu örnekler büyük harfle başlamaz. Örnek >> Çantan adeta doluydu: kalemler, defterler, testler…
  • Şiirlerde mısraların ilk harfi büyük harfle başlar.
    Artık demir almak günü gelmişse zamandan,
    Meçhule giden bir gemi kalkar bu limandan.
  • Özel adlar büyük harfle başlar. Kişi adlarından önce ve sonra gelen saygı sözleri, unvanlar ve lakaplar da büyük harfle başlar.
    Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk , Av. Mehmet Bey ,  Esra Hanım
    Akrabalık bildiren kelimeler büyük harfle yazılmaz. Örnek >> Bilal amca Sema teyze
  • Kurum, kuruluş, gazete, dergi ile mahalle, sokak vb. yer adları büyük harfle yazılır.
    Türk Dil Kurumu , Ihlamurdere Caddesi ,Avrupa ,Çengelköy
    Kitap isimlerinde ve başlıklarda yer alan “ve, ile, veya” bağlaçlarıyla soru eki “mi” küçük harfle yazılır. Örnek >> Kırmızıve Siyah ,Leyla ile Mecnun ,Kültürlü Olmak mı?
  • Gezegen ve yıldız isimleri büyük harfle başlar.
    Halley Satürn Venüs
    Dünya, güneş ve ay” sözcükleri coğrafya ve gök bilimlerinde terim olarak kullanıldıkları zaman büyük harfle; genel kavram bildirdikleri zaman küçük harfle başlar. Örnek >>Türkiye’ye Güneş tutulmasını izlemek için pek çok turist geldi.

Birleşik Kelimelerin Yazımı

Birleşik Kelimelerin Yazımı

  • Bitişik Yazılanlar
    • Birleşme esnasında ses türemesi veya düşmesi oluyorsa bu tür birleşik kelimeler bitişik yazılır.
      • ƒ Pazar + ertesi Pazartesi
      • ƒ Sütlü + aş Sütlaç
      • ƒ Kayıp + etmek Kaybetmek
      • ƒ His + etmek Hissetmek
      • ƒ Ne + asıl Nasıl
      • ƒ Ne + için Niçin
    • Birleşme esnasında benzetme yoluyla kelimelerden biri veya ikisi de anlamını değiştiriyorsa bu tür birleşik kelimeler bitişik yazılır.
      • ƒ Keçi + boynuzu Keçiboynuzu (Bitki)
      • ƒ Karga + burnu Kargaburnu (Alet)
      • ƒ Dokuz + taş Dokuztaş(Oyun)
      • ƒ Ayı+ kulağı Ayıkulağı(Bitki)
      • ƒ Hanım + eli Hanımeli
    • Ara yönler bitişik yazılır.
      • ƒ Kuzeybatı Güneydoğu
    • Belgisiz sıfat ve zamirler bitişik yazılır.
      • ƒ Birkaç Biraz Hiçbir Birçoğu
  • Ayrı Yazılanlar
    • Birleşme sırasında ses türemesi veya düşmesi olmayan yardımcı fiillerle isimler ayrı yazılır.
      • ƒ Hasta olmak İşaret etmek Namaz kılmak İlan edilmek
    • Birden fazla kelimeden oluşan sayılar ayrı yazılır.
      •  (15) on beş(155) yüz elli beş
    • Birleşme sırasında kelimelerden hiçbiri anlamını değiştirmiyorsa ayrı yazılır.
      • ƒ Köpek balığıYer elmasıArap sabunu Deniz yolu Su böreği

Yön Adların Yazımı

Yön Adların Yazımı

Yer-yön ve yöre bildiren sözcükler birlikte kullanıldıkları isimlerden ayrı ve ilk harfleri büyük yazılır.
ƒ Örnek >> Doğu Anadolu Güney Amerika Güneydoğu Anadolu

9 Uyarı:Yer-yön bildiren sözcükler özel isimlerden sonra gelirse veya bir varlığın yönünü gösterdiklerinde küçük harfle yazılır. Örnek >> Türkiye’nin batısı nüfus olarak daha yoğun.
Batı sözcüğü eğer Avrupa yerine kullanılmışsa büyük harfle başlar. Örnek >> Türkiye’ye Batı destek veriyor.

Gün ve Ay Adlarının Yazımı

Gün ve Ay Adlarının Yazımı

Belli bir tarihi bildiren gün ve ay adları büyük harfle yazılır.

  • Tatile 13 Haziran, Salıgünü çıkacağız.
  • Atatürk 19 Mayıs 1919’da Samsun’a çıktı.
  • Babam 1 Ocak 1962 Cuma günü doğmuş.
  • Deneme sınavımayısın son haftasında yapılacakmış.
  • Geçen yıl köye haziranda gitmiştik.

Sayıların Yazımı

Sayıların Yazımı

  • Yazınsal (edebi) metinlerde küçük sayılar, yüz ve bin sayıları yazıyla gösterilir. Birden fazla sözcükten oluşan sayıların her sözcüğü ayrı yazılır.
    Örnek >> Seninle tanışalı üç yıl oldu.
    Para ile ilgili işlemlerde ve belgelerde rakamlar bitişik yazılır. Örnek >> Ödeyeceğiniz miktar binbeşyüzyetmişiki liradır.
  • Para tutarı, saat gibi sayısal verilere ait bilgiler ve büyük sayılar belirtilirken rakam kullanılır.
    Örnek >> Sınav yarın sabah 9.30’da

“Mi” nin Yazımı

“Mi” nin Yazımı

“Mi” soru eki kendinden önceki kelimeden ayrıyazılır. Ünlü uyumuna uyarak “mı, mü, mu,” şekillerine girer.
Örnek >>  Böyle olur mu? Biz mi yapacağız?
Kendinden sonra ek gelirse bu ekler “mi” ye bitişik yazılır. Örnek >> Pikniğe siz de geliyor musunuz?
“Mi” başka görevlerde de kullanılsa ayrı yazılır. Örnek >> Temiz mi temiz! (Pekiştirme)

“De” nin Yazımı

“De” nin Yazımı

Dilimizde iki tür “de” kullanımı vardır.

  • Hal Eki “-de”: Ektir ismin sonuna bitişik yazılır. Cümleden çıkartılamaz.
    Onun kitabı bende kalmış.
    Hal eki “-de” sertleşmeye uğrayıp “-te, -ta” olur. Örnek >> Kardeşim sokakta top oynuyor.
  • Bağlaç Olan “de”: Kelimedir, ayrıyazılır. “Dahi, bile” anlamına gelir. Cümleden çıkartılınca cümlenin anlamı daralsa da anlatım bozulmaz.
    Ben de sizinle geleceğim.
    Bağlaç olan “de” sertleşmeye uğramaz. “te, ta” şekli yoktur. Örnek >> Kitap da okurum dergi de.

“Ki” nin Yazımı

“Ki” nin Yazımı

Dilimizde üç değişik görevde “ki” kullanılmaktadır.

  • Sıfat Yapan “ki”: Ektir, sözcüğe bitişik yazılır. Bir ismin yerini veya zamanını gösteren sıfattır.
    Örnek >>  Kalbimdeki sevgin hiç bitmez.
  • İlgi Zamiri “-ki”: Ektir, kelimeye bitişik yazılır. İsim tamlamalarında tamlanan ismin yerini tutar.
    Örnek >>  Bilal’in ödevi daha güzel olmuş.  Bilal’inki daha güzel olmuş.
  • Bağlaç olan “ki”: Sözcüktür ayrı yazılır. Birleşik yapılıcümle oluşturur.
    Örnek >> Biliyorum ki bu işböyle olmayacak.
    “ki” bağlacı bazı sözcüklerde kalıplaşmış olduğu için bitişik yazılır. “Çünkü, sanki, mademki, meğerki, halbuki, oysaki, belki”

Yazım Kuralları ile ilgili hazırladığımız konu tarama testini çözmek için aşağıdaki bağlantıya tıklayabilirsiniz.

5/5 (1)

Değerlendirme

Paylaşmak Güzeldir :)
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

Hakkında Kpss Özetleri

Herşey Kpss'ye hazırlanırken neden bu çalışmalarımı kalıcı hale getirip başkalarının da faydalanmasını sağlamıyorum diye düşünmemle başladı. Ondan sonra tutabilene aşk olsun. Yazdıkça yazdım. İlerleyen zamanlarda sizlere daha geniş bir içerik sunmaya çalışacağım.Umarım faydalı olur. Hepinize çalışmalarınızda başarılar.

Yorumsuz Geçme :)

İlk Yorum Hakkı Senin!

Bildir
avatar
wpDiscuz
x

Buna da çalış mutlaka..

fiil-catisi-kpss-konu-anlatimi

Fiil Çatısı

Bir cümlede , fiilin nesne alıp alamamasına veya öznenin , fiilde bahsedilen işle ilgili olarak gösterdiği özelliğe fiil çatısı denir. Paylaşmak Güzeldir :)